ทดลองอ่านนิยาย ย้อนกาลสารทวสันต์ เล่ม 1 บทที่ 1 – บทที่ 2

ครั้งแรกที่เชียนโม่ตระหนักถึงเรื่องเหล่านี้ เธอเหม่อมองเหมืองแร่ที่อยู่ห่างออกไป กลางฝ่ามือมีเหงื่อซึมออกมา

เธอเคยมาที่นี่

ในยุคสมัยที่เธอมีชีวิตอยู่ เธอเคยไปภูเขาถงลวี่กับคุณปู่คุณย่าหลายครั้ง ไปชมซากปรักหักพังที่เหลืออยู่ที่นั่น

ในความทรงจำโครงไม้ที่เหลืออยู่เหล่านั้นคล้ายฟื้นคืนชีวิตขึ้นมาในพริบตาเดียว เปลี่ยนเป็นใหม่เอี่ยมแข็งแรง พวกมันวางชิดกันเป็นแผ่น เรียงติดกันเป็นกำแพง ค้ำยันอุโมงค์เหมืองแร่และช่องทางเดินที่มีจำนวนมากมายมหาศาล เธอจำได้ว่าตนเองเคยพินิจดูสิ่งของโบราณแต่ละชิ้นที่ขุดค้นได้จากอุโมงค์เหมืองแร่และนำมาตั้งแสดงโชว์ไว้ในแกลลอรี่ขนาดใหญ่ และเวลานี้ทาสที่ก้มหน้าก้มตาทำงานอยู่ข้างกายเธอจำนวนนับไม่ถ้วนเหล่านี้ก็คือเจ้าของสิ่งของโบราณเหล่านั้น

แต่การรับรู้ในเรื่องเหล่านี้ไม่ได้ทำให้เชียนโม่ตื่นเต้นดีใจนานนัก คืนแรกที่เธอมาถึงเขตเหมืองแร่แห่งนี้ แทบจะพูดได้ว่าไม่ต่างอะไรกับการใช้ชีวิตอยู่ในแดนนรก

เพิงหญ้าโกโรโกโส นอนกันสิบกว่าคน แต่ละคนต่างไม่ได้อาบน้ำมาเป็นเวลานาน เนื้อตัวมีกลิ่นเหม็นเปรี้ยวฉุนกึ้ก ไม่เพียงเท่านั้น ที่นี่ยังมีหมัดและยุงเป็นฝูง เชียนโม่โตจนป่านนี้เพิ่งได้รับรู้รสชาติของการถูกหมัดกัดเป็นครั้งแรก พอเธอเพิ่งจะเคลิ้มหลับไปได้ก็พลันรู้สึกว่ามีอะไรบางอย่างเคลื่อนไหวอยู่บนมือ ตัวเย็นๆ ลื่นๆ เธอลืมตาขึ้นมา อาศัยแสงจันทร์มองเห็นอย่างชัดเจนแล้วก็ต้องกรีดร้องสะบัดมืออย่างแรง…นั่นเป็นงูตัวหนึ่ง!

เสียงกรีดร้องของเชียนโม่ทำให้คนที่อยู่รอบข้างตกใจตื่น หญิงกลางคนที่นอนอยู่ข้างเธอเห็นงูตัวนั้นก็ไม่มีท่าทีสะทกสะท้าน ยื่นมือมาด้วยหน้าตาที่งัวเงียจับงูตัวนั้นโยนทิ้งไปแล้วล้มตัวลงนอนต่อ ท่ามกลางสายตาตำหนิของคนรอบข้าง เชียนโม่ก็เข้าใจอย่างลึกซึ้งแล้วว่าอะไรคือสิ่งที่เรียกว่าดอกไม้ในเรือนกระจก บัณฑิตผู้ไร้ประโยชน์*

นอกจากสภาพแวดล้อมแล้ว ภาษายังคงเป็นอุปสรรคใหญ่ คนรอบข้างที่รู้ภาษาฉู่มีน้อยมาก วิธีการที่เชียนโม่ใช้ในการสื่อสารมากที่สุดยังคงเป็นการใช้มือทำท่าทำทางและยิ้มราวกับคนปัญญาอ่อน

เธอคิดว่าท่าทางเช่นนี้ของตน ในสายตาของผู้อื่นอาจเห็นว่าเป็นคนที่มาจากดินแดนป่าเถื่อนยิ่งกว่าป่าเถื่อนเสียอีก ไม่เพียงพูดภาษาไม่ได้ ทำงานไม่เป็น ยังสวมเสื้อผ้าแปลกประหลาด ทว่าเธอพบว่ายิ้มเซ่อซ่าก็มีประโยชน์ของยิ้มเซ่อซ่า เวลาเธอมีเรี่ยวแรงไม่พอหรือมือไม้เก้งก้าง คนเหล่านี้แม้จะมีสีหน้าดูแคลนและแปลกใจ แต่ยังคงเต็มใจให้ความช่วยเหลือเธอ

ในเมื่อเป็นทาส ย่อมไม่ได้รับการปฏิบัติที่ดีนัก หลังจากเชียนโม่มาถึงที่นี่ งานในแต่ละวันก็คือต้องตามพวกสตรีไปหิ้วน้ำ ก่อไฟ และขนย้ายสิ่งของตั้งแต่เช้าจรดค่ำโดยมีผู้คุมคอยเฝ้าดู หากถูกพบว่าแอบขี้เกียจก็จะถูกโบยด้วยแส้ แม้ผลการเรียนวิชาพลศึกษาของเธอจะไม่เลว แต่ไม่ได้หมายความว่าเธอทำงานหนักได้ หลังผ่านการทำงานอย่างหนัก ตอนกลับไปถึงเพิงที่พัก เชียนโม่ก็จะรู้สึกเหมือนตัวเองกำลังจะตายเช่นนั้น

ไม่ว่าหญิงหรือชาย ตอนค่ำหลังเลิกงานก็จะถูกมัดมือโยงกับลำคออีกครั้งและนอนไปทั้งอย่างนั้น ดีที่งานที่ทำตอนกลางวันเหน็ดเหนื่อยมาก ทำให้คนไม่มีเรี่ยวแรงจะมาใส่ใจว่าเชือกที่มัดคอในตอนกลางคืนทำให้ไม่สบายมากเพียงใด แม้เชียนโม่จะถูกมัดแต่ก็ยังหลับไปได้

เชียนโม่คิดว่าหากคุณปู่ได้มาที่นี่ด้วย ไม่รู้จะตื่นเต้นดีใจสักเพียงใด คุณปู่ศึกษามาทั้งชีวิต จุดมุ่งหมายก็เพียงเพื่อต้องการจะรู้ว่าที่แท้แล้วคนเหล่านี้พูดภาษาอะไรและมีชีวิตความเป็นอยู่เช่นไร

* ดอกไม้ในเรือนกระจก บัณฑิตผู้ไร้ประโยชน์ หมายถึงคนที่ได้รับการดูแลอย่างทะนุถนอมไม่เคยผ่านความยากลำบากย่อมไร้ประสบการณ์ บัณฑิตที่รู้เพียงหนังสือแต่ไม่มีความสามารถอื่น